"SpaceX"in səhmləri birjadakı ilk həftəsində 37 faiz yüksəldi
Amerikalı iş adamı İlon Maskın baş icraçı direktoru (CEO) olduğu kosmos, aviasiya və süni intellekt şirkəti "SpaceX"in "Nasdaq" birjasındakı ilk həftəsi kütləvi təklifin həcmi və bazar dəyərindəki sıçrayışla diqqət çəkərkən, şirkətin səhmləri bu dövrdə ümumilikdə 37 faiz dəyər qazanıb.
AFN.az xəbər verir ki, may ayının sonunda ABŞ Qiymətli Kağızlar və Birja Komissiyasına (SEC) kütləvi təklif üçün müraciət edən "SpaceX" bu ayın əvvəlində investorlara 555,6 milyon "A" sinfi adi səhm təqdim ediləcəyini açıqlamışdı.
"SpaceX" hər səhm üçün 135 dollar olaraq müəyyən edilmiş qiymət üzərindən 75 milyard dollar ümumi gəlir əldə edərək bütün zamanların ən böyük kütləvi təklifinə imza atıb.
Şirkət ümumi kütləvi təklif həcmi ilə 2019-cu ildə 29,4 milyard dollar toplayan Səudiyyə Ərəbistanının neft nəhəngi "Saudi Aramco" və 25 milyard dollar toplayan Çinin elektron ticarət qrupu "Alibaba"nı geridə qoyub.
Kütləvi təklif qiymətinə əsasən, "SpaceX"in bazar dəyəri 1,77 trilyon dollar olaraq hesablanıb.
"Nasdaq" birjasında 12 iyunda "SPCX" kodu ilə ticarətə başlayan şirkətin səhmləri 11 faiz bahalaşaraq 150 dollardan açılış edib.
Birjadakı ilk günündə səhmlərinin qiyməti 176,52 dollara qədər yüksələn "SpaceX" iş gününü 19,2 faiz artımla 160,95 dollardan tamamlayıb.
Şirkətin bazar dəyəri seansın sonunda 2,1 trilyon dollara yüksəlib və "SpaceX" dünyanın ən dəyərli xalqa açıq şirkətləri arasında yeddinci yerdə qərarlaşıb.
İyunun 15-də, birjadakı ikinci iş günündə də səhmlər 7 faizə yaxın artımla başlayıb.
Bazar ertəsi günü şirkət ilkin kütləvi təklif prosesini tamamlayarkən, vasitəçi qurumlara tanınan və 83,3 milyon "A" qrupu səhmi əhatə edən əlavə satış seçiminin tam istifadə edilməsi ilə kütləvi təklifin ümumi həcmi 85,7 milyard dollara çatıb.
Yalnız 10,7 milyard dollarlıq əlavə satış məbləğinin belə "Uber" (8,1 milyard dollar) və "Cerebras" (5,6 milyard dollar) kimi nəhəng texnologiya şirkətlərinin ümumi kütləvi təklif həcmini geridə qoyması diqqət çəkib.
"SpaceX" səhmləri ikinci iş günündə 19,6 faiz dəyər qazanaraq 192,50 dollara yüksəlib.
Şirkətin səhm qiyməti çərşənbə axşamı günü 226 dollara yaxınlaşıb.
İyunun 16-da, üçüncü iş günündə birja açılışından qısa müddət sonra səhmlərin 225,64 dollara qədər qalxması ilə şirkətin bazar dəyəri 2,9 trilyon dolları keçib.
Daha əvvəl Tayvanın çip istehsalçısı TSMC-ni geridə qoyan şirkət səhmlərindəki yüksəlişlə elektron ticarət nəhəngi "Amazon"u və çox qısa müddətə texnologiya nəhəngi "Microsoft"u qabaqlayıb.
Bununla da "SpaceX" çərşənbə axşamı dünyanın ən dəyərli şirkətləri sıralamasında 4-cü pilləyə qədər ucalıb.
Bazarların bağlanışında isə yüksəliş tempini qoruya bilməyən şirkətin səhm qiyməti seansı 4,8 faiz artımla 201,80 dollardan tamamlayıb.
Günün sonunda bazar dəyəri 2,66 trilyon dollar olaraq qeyd edilən "SpaceX" dünyanın ən dəyərli şirkətləri sıralamasında yenidən altıncı yerə düşüb.
Çərşənbə axşamı həmçinin "SpaceX" süni intellekt əsaslı kodlaşdırma aləti "Cursor"un tərtibatçısı "Anysphere" şirkətini öz bünyəsinə qatmaq üçün razılıq əldə etdiyini bəyan edib.
Razılaşma çərçivəsində "SpaceX"in törəmə şirkəti "X67"nin "Anysphere" ilə birləşəcəyi, satınalma prosesindən sonra "Cursor"un tamamilə "SpaceX"ə məxsus törəmə müəssisə kimi fəaliyyət göstərəcəyi bildirilib.
"Cursor"a 60 milyard dollarlıq kapital dəyəri qoyularkən, birləşmənin bu ilin üçüncü rübündə tamamlanması gözlənilir.
"SpaceX" yaxın dövrdə İlon Maskın digər süni intellekt şirkəti olan "xAI" ilə birləşmişdi.
Dördüncü gündə isə səhmlər eniş trendinə girib.
"SpaceX" birjadakı dördüncü iş gününə təxminən 4 faiz artımla başlasa da, gün ərzində yüksəlişi 6 faizə yaxınlaşan səhmlər seansın sonunda qazanclarını geri verib.
Çərşənbə gününü 4,9 faiz azalma ilə 191,82 dollardan tamamlayan şirkətin səhmləri ilk dəfə günlük itki ilə üzləşib.
Makroiqtisadi gözləntilər və faiz artımı narahatlıqları ilə bazarın ümumi hissəsində də satış dalğası hakim olub.
Cümə axşamı günü birjalardakı ilk iş həftəsini tamamlayan "SpaceX"in səhmləri seansın sonunda 3,6 faiz azalaraq 185 dollar olub.
Bununla da "SpaceX" səhmləri son iki gündəki dəyər itkisinə baxmayaraq, bir həftədə 37 faiz qazanc əldə edib.
Maliyyə məlumatları şirkəti "Vanda Research"ə görə, "SpaceX" keçən həftənin cümə günündən bəri fərdi investorlar tərəfindən ən çox alınan səhm olub.
Şirkət "Nasdaq"dakı ilk həftəsinin sonunda 2,4 trilyon dollarlıq cari bazar dəyəri ilə "Nvidia" (5,1 trilyon dollar), "Alphabet" (4,5 trilyon dollar), "Apple" (4,4 trilyon dollar), "Microsoft" (2,8 trilyon dollar) və "Amazon"un (2,6 trilyon dollar) ardınca 6-cı yerdə qərarlaşıb.
Maskın rəhbəri olduğu elektrikli avtomobil şirkəti "Tesla" isə 1,5 trilyon dollar bazar dəyəri ilə dünyanın ən dəyərli şirkətləri sıralamasında 11-ci pillədə yer alıb.
Analitiklər "SpaceX"in əsas maliyyə göstəricilərinin hazırkı bazar dəyərindən olduqca fərqli bir mənzərə ortaya qoyduğuna diqqət çəkiblər.
Keçən il "Amazon"un "SpaceX"dən 37 dəfə daha çox gəlir əldə etdiyinə toxunan analitiklər pərakəndə satış nəhənginin yalnız bir həftədə "SpaceX"in illik gəlirinə yaxın satış həyata keçirdiyini vurğulayıblar.
Analitiklər "Amazon"un keçən ili təxminən 78 milyard dollar xalis mənfəətlə bağlamasına baxmayaraq, "SpaceX"in illik milyardlarla dollar zərər açıqlamağa davam etdiyini bildirərək, şirkətin səhmlərindəki artımın yüksək bir "Mask mükafatı" ehtiva etdiyini şərh ediblər.
SEC-ə təqdim edilən sənədlərə görə, "SpaceX" 2025-ci ildə 4,9 milyard dollar, 2026-cı ilin ilk rübündə isə 4,28 milyard dollar zərər açıqlayıb.
"SpaceX"in kütləvi təklifi baş icraçı direktor İlon Maskı rəsmi olaraq dünyanın ilk trilyoneri edib.
Kütləvi təklifdən sonra aparılan hesablamalara görə, Maskın digər aktivləri də nəzərə alındıqda ümumi sərvəti 1 trilyon dolları keçib.
"Forbes"un məlumatlarına görə, Mask ən yaxın izləyiciləri olan "Google"un qurucuları Larri Peyc və Sergey Brinin hər birinin təxminən 300 milyard dollarlıq sərvətini dördə qatlayıb.
Maskın bu sürətli sərvət artımı ABŞ-da siyasi müzakirələrə də səbəb olub.
Vermont senatoru Berni Sanders, Massaçusets senatoru Elizabet Uorren və Nyu-York bələdiyyə başçısı Zohran Mamdani sözügedən sərvəti ölkədə yüksələn inflyasiya və gəlir ədalətsizliyinin bir simvolu kimi xarakterizə ediblər.
