Niderland dövlət qurumlarında Windows və Office-dən imtina etməyə hazırlaşır
Niderland Avropadan kənar texnologiya şirkətlərindən asılılığını azaltmaq və rəqəmsal suverenliyini gücləndirmək məqsədilə dövlət qurumlarında Windows və Microsoft Office-i əvəz edəcək Linux əsaslı öz rəqəmsal iş mühitini hazırlayır.
AFN.az xəbər verir ki, Niderlandda fəaliyyət göstərən texnologiya xəbər saytı Tweakers-də yayımlanan təhlilə görə, DAWO qısaltması ilə tanınan "İctimai Rəqəmsal Muxtar İş Mühiti" Niderlandda hazırlanmış Linux distributivi NixOS əsasında qurulur.
Layihə yalnız əməliyyat sistemini deyil, həmçinin ofis proqramlarını, əməkdaşlıq tətbiqlərini, bulud xidmətlərini və informasiya texnologiyaları bölmələrinin istifadə etdiyi idarəetmə vasitələrini də əhatə edir.
Sistemin ilk pilot tətbiqləri Niderlanddakı bəzi dövlət qurumlarında qapalı sistem şəklində və kiçik miqyasda həyata keçirilir.
Tweakers-dəki təhlildə DAWO layihəsinin ABŞ administrasiyasının 2025-ci ilin əvvəlində Haaqada yerləşən Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinə (UCM) qarşı sanksiyalar tətbiq etməsi ilə texnoloji asılılıqla bağlı narahatlıqların artması fonunda ortaya çıxdığı bildirilib. Təhlildə ekspertlərin UCM-yə qarşı ilk məhdudiyyətlər qüvvəyə mindikdə Niderland hökumətinin bir çox əsas xidmətə çıxışın ABŞ administrasiyasının siyasətindən asılı olduğunu dərk etdiyi qeyd edilib.
Təhlildə maliyyə xərcləri ilə bağlı narahatlıqların artıq xarici asılılıq riskinin fonunda əhəmiyyətini itirdiyi bildirilərək, iyul ayından etibarən sürətlənən layihə çərçivəsində 8 bələdiyyədə pilot işlərə başlanıldığı və ilk versiyanın 2027-ci ildə tam istifadəyə verilməsinin planlaşdırıldığı qeyd olunub.
Niderland hökumətinin rəsmi internet saytında DAWO layihəsinin təqdim edildiyi səhifədə Daxili İşlər və Krallıq Əlaqələri Nazirliyinin nəzdində hazırlanan layihənin dövlət qurumlarının iş mühitləri üçün rəqəmsal baxımdan muxtar və qarşılıqlı işləyə bilən infrastruktur yaratmağı hədəflədiyi bildirilib.
Layihənin məqsədləri arasında Niderlandın rəqəmsal müstəqilliyini gücləndirmək, dövlət qurumları ilə cəmiyyət arasında əməkdaşlığı və məlumat mübadiləsini yaxşılaşdırmaq, təhlükəsizliyi və məlumatların qorunmasını təmin etmək yer alır. Layihə həmçinin innovasiyaları və daha səmərəli iş proseslərini təşviq etməyi, dövlətin informasiya texnologiyaları sistemlərinin yoxlanıla bilməsini artırmağı hədəfləyir.
Səhifədə Niderland dövlətinin Avropadan kənar texnologiyalardan böyük ölçüdə asılı olduğu bildirilib. Bu asılılığın dövləti kritik sistemlərin kənardan pozulması, dövlət məlumatları üzərində nəzarətin itirilməsi, sistemləri müstəqil şəkildə idarə etmək bacarığının itirilməsi, casusluq və informasiya texnologiyaları sahəsində strateji muxtariyyətin itirilməsi kimi risklərə açıq vəziyyətə gətirdiyi vurğulanıb.
Səhifədə DAWO-nun Almaniyada hazırlanmış və UCM-nin də Microsoft əvəzinə istifadə etməyə başladığı əməkdaşlıq proqramları paketi olan openDesk-dən fərqli olaraq son istifadəçilərə istifadəyə hazır iş mühiti təqdim etmədiyi və yalnız dövlət sektoru üçün nəzərdə tutulduğu qeyd edilib.
