Hörmüz boğazındakı axsamalar dünya miqyasında fermerləri çətin vəziyyətə salır
ABŞ və İsrailin İrana qarşı başlatdığı hərbi əməliyyatlar və qarşılıqlı hücumlar nəticəsində Hörmüz boğazında hərəkətin dayanma nöqtəsinə gəlməsi qlobal kənd təsərrüfatı sektoruna ağır zərbə vurur.
AFN.az xəbər verir ki, boğazdakı gərginlik gübrə və yanacaq qiymətlərinin kəskin artmasına səbəb olub.
Qiymətlərdəki kəskin artım göstəriciləri:
- Yanacaq: Müharibədən əvvəl 70-80 dollar olan neftin qiyməti 110 dolları keçib. ABŞ-da dizel yanacağının bir qallonu 3,6 dollardan 5,5 dollara yüksəlib.
- Gübrə: Bir tonu 480 dollar olan karbamid gübrəsinin qiyməti 750 dollara çatıb. "Fitch Ratings" 2026-cı il üçün qiymət proqnozlarını 25% artırıb.
Yaxın Şərq ölkələri qlobal karbamid ixracının təxminən yarısını təmin edir. Tədarük zəncirindəki qopmalar Hindistan, Braziliya və ABŞ kimi böyük istehsalçıları alternativ axtarmağa məcbur edir ki, bu da rəqabəti daha da artırır.
Avropadan fermerlərə dəstək paketləri:
- İspaniya: 877 milyon avroluq yardım paketi;
- İtaliya: Dizel yanacağının hər litrinə 25 sent endirim;
- Yunanıstan: 300 milyon avroluq dəstək və gübrə alımlarına 15%-lik güzəşt;
- Fransa: Vergi güzəşti və sosial ödənişlərin təxirə salınması.
Ekspertlər xəbərdarlıq edir ki, boğazın qapalı qalma müddəti uzanarsa, qlobal ərzaq təhlükəsizliyi ciddi risk altına düşə bilər.
