G7 sammiti bu dəfə Tramp gərginliyi ilə gündəmdədir
Donald Trampın bu həftə dünya liderlərinin iştirak edəcəyi sammit üçün Fransanın göl kənarındakı sakit kurort bölgəsi Evian-le-Benə gəlişi arxa fondakı fırtınalı ab-havanı gizlətməyə kifayət etməyib.
AFN.az xəbər verir ki, son aylarda G7 tərəfdaşlarının böyük hissəsini dəfələrlə təhqir edən Donald Tramp köhnə iddialarını yenidən canlandırıb və bir vaxtlar hörmət bəsləyirmiş kimi göründüyü liderlərlə yeni mübahisələrə başlayıb.
Trampın son dövrlərdəki qəzəbinin əsasında liderlərin ABŞ-İsrailin İrana qarşı apardığı müharibəyə qatılmaqdan imtina etməsi dayanıb. Trampın həftəsonu Tehranla razılaşma əldə olunduğunu elan etməsindən sonra bu mövzu sammitdə diqqət mərkəzinə çevrilib.
Lakin reallıqda ABŞ Prezidentinin G7 ilə münasibətləri, onun ilk prezidentlik dövründəki gərginliklə dolu sammitlərə qədər uzanan və illərdir davam edən bir əziyyətə çevrilib.
ABŞ-ın ən sadiq müttəfiqlərini təmsil edən digər liderlər çox vaxt Donald Trampın bu zərbələrinə məhəl qoymamağa çalışsalar da, bəziləri artıq cavab verməyə başlayıblar.
Ən mürəkkəb münasibət isə Makronladır. Donald Tramp bu il sammitə ev sahibliyi edən Fransa Prezidenti Emmanuel Makronu G7 liderləri arasında ən uzun müddətdir tanıyan şəxs statusundadır. Bu səbəbdən onların münasibətləri ən mürəkkəbi kimi önə çıxır; bir gün qarşılıqlı hörmət nümayiş etdirildiyi halda, növbəti gün Makronun evliliyinə yönəlik söz atıb.
İllərlə Donald Trampın öhdəsindən gəlmək bacarığı ilə qürur duyan Makron son zamanlar amerikalı həmkarına qarşı daha bezmiş bir mövqe nümayiş etdirib.
Kanada ilə ticarət və ştat gərginliyinə gəlincə, keçən il Donald Tramp ilə Kanada Baş naziri Mark Karni arasında işlər Trampın Karninin sələfi Castin Trüdo ilə olan acı münasibətlərinə müqayisədə yaxşı başlamışdı. Lakin ticarət məsələlərindəki fikir ayrılıqları və Karninin bu ilin əvvəlində Davosda etdiyi kəskin çıxış Donald Trampın fikrini dəyişməsinə səbəb olub.
Tramp son zamanlar Kanadanı ABŞ-ın 51-ci ştatı etmək hədəsinə istinad edərək, bu ölkənin liderini "Qubernator Karni" deyə çağırmağa başlayıb.
Avropada heç bir lider Donald Tramp ilə əlaqə qurmaq üçün Böyük Britaniyanın Baş naziri Keyr Starmer qədər vaxt sərf etməyib və keçən ilin böyük hissəsində bu cəhd işə yarayır kimi görünüb.
Lakin Starmerin Trampın İranla olan müharibəsini dəstəkləmək istəməməsi münasibətlərin korlanmasına səbəb olub və Donald Tramp artıq baş naziri "Uinston Çörçill deyil" deyərək aşağılayıb.
Almaniya ilə münasibətlər də zərbə alıb. Almaniya Kansleri Fridrix Mers Ağ Evə Donald Trampın Almaniya təvəllüdlü babasının doğum şəhadətnaməsini gətirərək yaxşı bir ilk təəssürat yaratsa da, onun Trampın Avropadakı sevimli liderlərindən biri olmaq statusu, İran müharibəsini sorğulaması və ABŞ-ın İran rejimi tərəfindən alçaldıldığını söyləməsindən sonra sarsılıb.
Hətta Meloni belə bu qəzəbdən qaçmağı bacarmayıb. Avropada Donald Trampla ən çox eyni xətti bölüşən lider olan İtaliyanın Baş naziri Corcia Meloni belə, İranla müharibəyə qoşulmaqdan imtina etdikdən sonra bu ilin əvvəlində prezidentin məyusluğundan canını qurtara bilməyib. Meloni daha sonra Donald Trampın Papa XIV Leona qarşı hücumlarını qəbuledilməz adlandırıb.
G7-nin ən yeni üzvü Takaici isə indiyə qədər Donald Trampın qəzəbindən böyük ölçüdə yayına bilən yeganə şəxs olub. Yaponiya Baş naziri Sanae Takaici həyatını itirən Baş nazir Şinzo Abe ilə olan ortaq bağlarının da köməyi ilə Donald Trampla yaxın şəxsi münasibətlər qurmağı qarşısına məqsəd qoyub.
Lakin Tramp Yaponiyanın İran müharibəsinə qatılmaqdan imtina etməsini tənqid etməyə davam edib və bu il Oval Ofisdəki görüş zamanı Pörl Harbor haqqında edilən yersiz zarafat Yaponiyada xoş qarşılanmayıb.
