NASA-nın Ay bazası layihəsində tarixi mərhələ: Dörd kommersiya aparatı yekun sınaqlardadır
ABŞ Milli Aeronavtika və Kosmos Administrasiyası (NASA) Ay üçün kommersiya yükdaşıma proqramında yeni mərhələyə keçildiyini açıqlayıb.
AFN.az xəbər verir ki, NASA-nın 2026-cı ilin avqust ayı üzrə Ay bazası vəziyyət hesabatına əsasən, Blue Origin, Firefly Aerospace, Intuitive Machines və Voyager Technologies şirkətlərinə məxsus dörd fərqli Ay eniş aparatı eyni vaxtda sertifikatlaşdırma və ekoloji sınaqların son mərhələsinə çatıb.
NASA-nın məlumatına görə, sözügedən aparatların hamısının 2026-cı ilin sonunadək və ya 2027-ci ilin əvvəlində kosmosa buraxılması planlaşdırılır.
Blue Origin-in "Endurance" aparatı vakuum sınaqlarını başa vurub. Şirkətin Blue Moon Mark 1 yük eniş aparatı ABŞ-ın Conson Kosmik Mərkəzində yerləşən "Chamber A" simulyasiya kamerasında istilik-vakuum sınaqlarından uğurla keçib. Testlər zamanı Ay səthində mövcud olan dərin kosmik soyuq və kəskin temperatur dəyişiklikləri imitasiya edilib.
Maye oksigen və maye hidrogenlə işləyən BE-7 mühərriki ilə təchiz olunan aparatın Ayın cənub qütbündə yerləşən Şeklton Bağlantı Sırtı bölgəsinə enməsi nəzərdə tutulur. Missiya çərçivəsində NASA-ya məxsus iki elmi avadanlıq Ay səthinə çatdırılacaq.
Firefly Aerospace Ayın görünməyən tərəfinə enməyə hazırlaşır. Şirkətin "Riders 2 the Dark" adlı Blue Ghost Mission 2 aparatı 2026-cı ilin son rübündə SpaceX Falcon 9 raketi ilə buraxılış üçün inteqrasiya və sertifikatlaşdırma sınaqlarına cəlb olunub.
Missiya uğurla başa çatacağı təqdirdə, aparat Ayın Yerdən görünməyən tərəfində eniş edən ilk Amerika kosmik aparatı olacaq. Enməzdən əvvəl rabitənin təmin olunması məqsədilə Avropa Kosmik Agentliyinə (ESA) məxsus Lunar Pathfinder peyki Ay orbitinə yerləşdiriləcək. Aparat həmin bölgədə radioastronomiya və geoloji tədqiqatlar aparacaq NASA-nın üç elmi yükünü daşıyacaq.
Intuitive Machines "Reiner Gamma" bölgəsini araşdıracaq. Şirkətin Trinity (IM-3) missiyası çərçivəsində hazırlanmış Nova-C eniş aparatı avadanlıqların inteqrasiyası mərhələsinə çatıb. ABŞ-ın Hantsvill şəhərində yerləşən Marşall Kosmik Uçuş Mərkəzində istilik-vakuum sınaqlarını başa vuran aparatın yaxın vaxtlarda mühərrikinin quraşdırılması planlaşdırılır.
Trinity missiyası Ay səthindəki sirli parlaq izləri və lokal maqnit sahəsi ilə tanınan Reiner Gamma bölgəsinə eniş edəcək. Aparat elektromaqnit mühitini və kosmik hava şəraitinin Ay səthinə təsirini araşdırmaq üçün hazırlanmış Lunar Vertex roverini və ümumilikdə 12 müxtəlif elmi avadanlığı daşıyacaq. Missiyanın 2026-cı ilin ikinci yarısında həyata keçirilməsi planlaşdırılır.
