Hər 5 uşaqdan biri rəqəmsal mühitdə cinsi istismara məruz qalır
BMT-nin Uşaq Fondunun (UNICEF) 21 ölkədə apardığı araşdırmaya görə, 12-17 yaş qrupunda olan təxminən 20 milyon uşaq bir il ərzində texnologiya vasitəsilə cinsi istismar və ya istismarın ən azı bir növünə məruz qalıb.
AFN.az xəbər verir ki, bu rəqəm internetdən istifadə edən uşaqların təxminən hər 5 nəfərindən birinə bərabərdir.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Uşaq Fondu (UNICEF) uşaqların rəqəmsal mühitdə üzləşdiyi cinsi istismar və istismara dair yeni hesabat yayımlayıb.
Hesabata görə, 21 ölkədə 12-17 yaş arasında olan təxminən 20 milyon uşaq bir il ərzində texnologiya vasitəsilə cinsi istismar və ya istismarın ən azı bir növünə məruz qalıb. Bu say internetdən istifadə edən uşaqların təxminən 5-də birinə uyğun gəlir.
Hesabatda 15 milyondan çox uşağın istəmədiyi cinsi məzmunlara məruz qaldığı bildirilir.
Təxminən 9 milyon uşaqdan istəmədikləri halda cinsi məzmunlu söhbətlərə qoşulmaları və ya cinsi görüntülər paylaşmaları tələb olunub. Təxminən 4 milyon uşağın isə özlərinə aid cinsi məzmunlu görüntüləri razılıqları olmadan paylaşılıb.
UNICEF-in məlumatına görə, uşaqların yaşadıqları halları kifayət qədər bildirməməsi səbəbindən real rəqəmlər daha yüksək ola bilər.
Araşdırmaya görə, texnologiya vasitəsilə baş verən istismar hallarının təxminən 60 faizi sosial media platformalarında qeydə alınıb.
UNICEF rəqəmsal platformaların xüsusiyyətləri və dizaynının uşaqların etibarından sui-istifadəni asanlaşdıra bildiyini bildirib.
Monteneqroda bildirilən hadisələrin 80 faizindən çoxunun sosial media platformaları ilə əlaqəli olduğu, Kolumbiyada isə halların yarıdan çoxunun sosial media ilə bağlı olduğu qeyd edilib.
Araşdırmanın diqqət çəkən nəticələrindən biri də istismar edən şəxslərin əksər hallarda yad insanlar olmamasıdır.
Hadisələrin 57 faizində uşağın istismarçını daha əvvəl tanıdığı müəyyən edilib. Bu şəxslər arasında yaşıdlar, sevgililər, dostlar və ailə üzvləri yer alıb.
Bununla yanaşı, uşaqların 38 faizi istismarçı ilə ilk dəfə internet vasitəsilə qarşılaşıb.
UNICEF saxta hesabların və şəxsi mesajlaşma funksiyalarının istismarı asanlaşdıra bildiyinə diqqət çəkib.
Hesabata görə, texnologiya vasitəsilə baş verən istismar hallarının 40 faizindən çoxu heç kimlə paylaşılmayıb. Səlahiyyətli qurumlara, polisə, sosial xidmət əməkdaşlarına və ya yardım xətlərinə bildirilən halların payı isə 1 faizdən aşağı olub.
Uşaqların susmasının ən geniş yayılmış səbəbləri hara və kimə müraciət etməli olduqlarını bilməmələri və utanmaları olub. Ermənistanda hadisələrin yarıdan çoxunun heç kimlə paylaşılmadığı bildirilib.
UNICEF hökumətlər və texnologiya şirkətləri başda olmaqla bütün maraqlı tərəfləri uşaqların internetdə daha yaxşı qorunmasına çağırıb.
Hesabatda rəqəmsal platformaların uşaqlar üçün daha təhlükəsiz şəkildə hazırlanması, uşaqların məxfiliyinin gücləndirilməsi, böyüklərdən gələn istənməyən ünsiyyətin məhdudlaşdırılması və istismarın aşkarlanaraq bildirilməsini təmin edəcək sistemlərin hazırlanması tələb olunur.
UNICEF həmçinin cinsi şantaj və süni intellekt tərəfindən yaradılan cinsi istismar məzmunları kimi yeni təhdidlərə qarşı qanunların və nəzarət mexanizmlərinin gücləndirilməsinin vacibliyini vurğulayıb.
Araşdırma 21 ölkədə internetdən istifadə edən 12-17 yaşlı təxminən 21 min uşaq arasında aparılan sorğulara və uşaqlıq dövründə istismara məruz qalmış 100 gənclə keçirilən ətraflı müsahibələrə əsaslanır. UNICEF nümunəyə yalnız internetdən istifadə edən uşaqların daxil edildiyini bildirib.
