Brent nefti 105,43 dollara ucuzlaşıb: Təklif artımı gözləntilərinə baxmayaraq risklər qalır
Brent markalı neftin bir barelinin qiyməti investorların mənfəət götürməyə başlaması və qlobal neft təklifinin artacağına dair gözləntilərin güclənməsi fonunda təxminən 0,5 faiz azalaraq 105,43 dollara düşüb.
AFN.az xəbər verir ki, qiymətlərə Yaxın Şərqdəki geosiyasi gərginlik, Rusiyanın neft emalı zavodlarına hücumlar və İranın neft gəlirlərinə qarşı yeni sanksiyalarla bağlı risklər də təsir göstərir.
Dünən 106,40 dollara qədər yüksələn Brent markalı neftin dekabr fyuçerslərinin bir barelinin qiyməti günü 105,92 dollardan başa vurub. Bu gün saat 10:22-yə olan məlumata görə, Brent neftinin dekabr fyuçersləri əvvəlki bağlanışla müqayisədə təxminən 0,5 faiz ucuzlaşaraq 105,43 dollar olub.
Eyni vaxtda Qərbi Texas markalı (WTI) xam neftin noyabr fyuçerslərinin bir bareli 97,46 dollar səviyyəsində ticarət olunub.
Neft qiymətlərinin enməsinə son dövrdəki bahalaşmadan sonra investorların mənfəət götürməyə yönəlməsi və qlobal təklifin artacağına dair gözləntilərin güclənməsi təsir göstərir.
Yaxın Şərqdəki geosiyasi gərginlik fonunda yüksələn qiymətlərdən sonra mənfəətin reallaşdırılması ilə yanaşı, Beynəlxalq Enerji Agentliyinə (IEA) üzv ölkələrin strateji neft ehtiyatlarının bazara çıxarılmasını sürətləndirmək qərarı da təkliflə bağlı narahatlıqları azaldaraq qiymətlərə aşağı istiqamətdə təzyiq göstərir.
IEA-nın dünən yaydığı açıqlamada bildirilib ki, üzv ölkələr, 20 milyon bareldən çoxu dizel olmaqla, hələ bazara çıxarılmamış təxminən 100 milyon barel həcmində strateji neft ehtiyatının mümkün qədər tez bazara təqdim edilməsini sürətləndirmək barədə razılığa gəliblər.
Açıqlamada Hörmüz boğazındakı böhrana cavab olaraq mart ayında başladılan birgə tədbirlər çərçivəsində indiyədək təxminən 330 milyon barel neftin bazara çıxarıldığı qeyd olunub.
Bazara təqdim ediləcək ümumi neft həcminin ilkin olaraq vəd edilmiş 400 milyon bareli keçəcəyi, neft hasilatı və emalı imkanlarına malik üzv ölkələrdən, xüsusilə dizel olmaqla, xam neft və emal olunmuş neft məhsullarının tədarükünü artırmalarının istənildiyi bildirilib.
Üzv ölkələr beynəlxalq enerji təhlükəsizliyinə dair öhdəliklərini bir daha təsdiqləyərək, G7 ölkələrinin oktyabrın 2-də yaydığı bəyanata uyğun olaraq qlobal enerji bazarlarındakı problemlərin həlli üçün əlavə addımlar atmağa hazır olduqlarını bildiriblər.
Bundan başqa, ABŞ-ın Rusiyanın Lukoil şirkətinin Rusiya xaricindəki yanacaqdoldurma məntəqələrinə tətbiq edilən sanksiya istisnasının müddətini uzatması da qiymətlərə aşağı istiqamətdə təzyiq göstərən amillər sırasındadır.
ABŞ Maliyyə Nazirliyi Lukoil şirkətinin Rusiyadan kənarda yerləşən yanacaqdoldurma məntəqələrinin fəaliyyəti ilə bağlı müəyyən əməliyyatlara 2027-ci il aprelin 24-dək icazə verib. Bundan əlavə, ötən həftə Rusiya mənşəli dizelin ticarətinə tətbiq edilən bəzi sanksiyalar da müvəqqəti olaraq yumşaldılıb.
Bu addımların xüsusilə dizel bazarındakı təchizat çatışmazlığını azaltması və neft məhsullarının beynəlxalq bazarlara çıxışını asanlaşdırması gözləntisi qiymətlərə aşağı istiqamətdə təzyiqi gücləndirir.
Bununla yanaşı, ABŞ-ın İranın neft gəlirlərinin köçürülməsində istifadə olunan maliyyə şəbəkələrinə qarşı yeni sanksiyaları bazarlarda təkliflə bağlı narahatlıqları canlı saxlayaraq qiymətlərin enməsini məhdudlaşdırır.
ABŞ Maliyyə Nazirliyi İranın beynəlxalq maliyyə sisteminə çıxışını məhdudlaşdırmaq məqsədi daşıyan yeni sanksiyalar çərçivəsində 16 nəfəri və 10 qurumu sanksiya siyahısına əlavə edib.
Sanksiyaların İranın neft satışlarından əldə etdiyi gəlirləri ölkəyə köçürmək üçün istifadə etdiyi maliyyə şəbəkələrini də hədəf alması ölkənin neft ixracının pozula biləcəyinə dair narahatlıqları artırır.
Bununla yanaşı, Ukraynanın Rusiyadakı neft emalı zavodlarına hücumları yenidən başladacağını açıqlaması qlobal neft təchizatı ilə bağlı narahatlıqları artıraraq qiymətlərə yuxarı istiqamətdə təsir göstərir.
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski ABŞ-ın enerji sahəsində elan etdiyi atəşkəsə baxmayaraq, Rusiyanın neft emalı zavodlarına hücumları yenidən başlayacaqlarını bildirib.
Rusiya Prezidenti Vladimir Putin isə Ukraynanın ölkədəki neft emalı zavodlarına son hücumları nəticəsində ciddi zərər dəymədiyini bildirərək, Kiyev rəhbərliyinin hücumların nəticələrini düşünməli olduğunu deyib.
Ukraynanın Rusiyadakı neft emalı zavodlarına hücumlarını davam etdirdiyini qeyd edən Putin bildirib ki, dünən bəzi zavodlara hücum etməyə cəhd göstərilib. Onun sözlərinə görə, bəzi obyektlər vurulsa da, ciddi zərər qeydə alınmayıb və hücumlar davam edir.
Rusiyanın Baş nazirinin müavini Aleksandr Novak çərşənbə günü verdiyi açıqlamada Ukraynanın Saratov və Ryazan vilayətlərində yerləşən iki neft emalı zavoduna hücum etdiyini bildirmişdi.
ABŞ-ın kommersiya xam neft ehtiyatlarının azalması isə tələbatın yüksək olduğu barədə təsəvvür yaradaraq qiymətləri dəstəkləyən digər amil kimi çıxış edir.
ABŞ Enerji İnformasiya Administrasiyası (EIA) ölkənin kommersiya xam neft ehtiyatlarının ötən həftə təxminən 8 milyon 600 min barel azalaraq 415 milyon 600 min barelə düşdüyünü açıqlayıb. Bazarın gözləntisi ehtiyatların təxminən 200 min barel artacağı istiqamətində idi. Ölkənin kommersiya xam neft ehtiyatlarına daxil olmayan strateji xam neft ehtiyatları isə 283 milyon barel səviyyəsində sabit qalıb.
Brent nefti üzrə texniki təhlildə 108,26 dollar səviyyəsi müqavimət, 101,03 dollar səviyyəsi isə dəstək zonası kimi izlənilə bilər.
