İtaliya buzlaqlarından Birinci Dünya müharibəsinə aid 250-yə yaxın sursat çıxarılıb
İtaliyanın Dolomitlər bölgəsində sürətlə əriyən buzlaqların altından üzə çıxan Birinci Dünya müharibəsi dövrünə aid təxminən 250 ədəd sursat ərazidən təmizlənib.
AFN.az xəbər verir ki, İtaliya ordusuna bağlı Yuliya Alp briqadasının çərşənbə axşamı yaydığı açıqlamada top mərmiləri, minaatan mərmiləri və digər sursatların Trentino-Alto Adice bölgəsində ilk olaraq təbiət gəzintilərinə çıxan şəxslər, təbiətşünaslar və bir halda isə yol-nəqliyyat hadisəsindən sonra aşkarlandığı bildirilib.
Ordunun məlumatına görə, bu yay tapılan ilk partlamamış sursat iyun ayında Kaldonatsonun yaxınlığında baş verən hadisədən sonra aşkarlanan 90 millimetrlik minaatan mərmisi olub. Sürücü avtomobilini park edərkən əl əyləcini çəkməyi unutduğu üçün maşın dərəyə yuvarlanıb.
Yanğınsöndürənlər avtomobili çıxararkən ağacın dibində Birinci Dünya müharibəsinə aid mərmi aşkar ediblər. Daha sonra mərmi xüsusi bomba zərərsizləşdirmə qrupu tərəfindən ərazidən götürülüb.
1915–1918-ci illərdə İtaliya və Avstriya-Macarıstan orduları arasında gedən Ağ Müharibədən qalan digər partlayıcılar yay aylarında təbiət gəzintilərinə çıxanların üz tutduğu ərazidə cəmləşib. Bildirilib ki, bu sursatlar 100 ildən artıqdır qar və buz altında qalıb.
Briqadanın sözçüsü bildirib ki, yüksək riskli yüksəklik xilasetmə işləri və hərbi əməliyyatlar üzrə ixtisaslaşan Yuliya Alp briqadasının 2-ci Mühəndis Alayının mütəxəssisləri təmizləmə işlərinə avqustun əvvəlində başlayıblar. Yay mövsümündə aparılan təmizləmə işləri oktyabrın 16-da başa çatıb.
Partlayıcılar alpinistlərin, yürüş iştirakçılarının və dağ işçilərinin tez-tez istifadə etdiyi cığırlarla yanaşı, ictimaiyyətin girişinə bağlı ərazilərdə də aşkarlanıb.
Ordu bildirib ki, sursatların təmizlənməsi kampaniyası əlçatmaz ərazilərdə, yüksək yüksəkliklərdə və xüsusilə çətin relyef şəraitində irəliləmək üçün möhkəm dağçılıq bacarıqları tələb edir.
Bieno kəndinin yaxınlığındakı Çima-del-Frate zirvəsi ilə Forkella-Fierollo dağ aşırımı arasındakı ərazidə 75 millimetrlik top mərmilərindən ibarət sursat yığını bu ayın əvvəlində çıxarılarkən məşhur dağçılıq marşrutunun bağlanmasına səbəb olub. Marşrut daha sonra yenidən açılıb.
Ordunun məlumatına görə, hər il həm Birinci, həm də İkinci Dünya müharibəsindən qalan sursatlar üzə çıxır. Lakin xüsusi bilik və bacarıq tələb edən işləri yalnız yayın sonu və payızın əvvəlində, oktyabrın sonlarında qar yağmağa başlamazdan əvvəl hava şəraitinin daha təhlükəsiz əməliyyatlara imkan verdiyi vaxtlarda aparmaq mümkündür.
Son bir neçə ildə müşahidə olunan həddindən artıq isti hava Kere-Alto və Lares buzlaqlarının sürətlə geri çəkilməsinə səbəb olub. Bu isə ərazidə çalışanların təhlükəsizliyini daha da azaldıb.
Yürüş iştirakçılarını və yerli dağ sakinlərini şübhəli sursat aşkar etdikdə ona toxunmamaq və yerini dəyişməmək barədə xəbərdar etmək üçün təhlükəsizlik kampaniyası aparılır. Tapılan sursatların, mümkün olduqda fotoşəkillərlə birlikdə, yerli hakimiyyət orqanlarına bildirilməsi tövsiyə olunur.
Yerli hakimiyyət orqanları qeyd ediblər ki, 2025-ci ilin qışında qar yağışının az olması və 2026-cı ilin yayında həddindən artıq isti hava Trentino bölgəsindəki buzlaqların əriməsini sürətləndirib.
