Süni intellekt botları Britaniyada elektron siqaret qadağası ilə bağlı sorğunu manipulyasiya edib
Britaniyada aparılan yeni araşdırma süni intellekt botlarının birdəfəlik elektron siqaretlərin qadağan edilməsinə təsir göstərmək məqsədilə hökumətin sorğusuna minlərlə saxta cavab göndərdiyini üzə çıxarıb.
AFN.az xəbər verir ki, Tobacco Control jurnalında dərc olunan təhlilə əsasən, 2023-cü ildə elektron siqaret və tütünlə bağlı qanun layihəsi üzrə keçirilən ictimai sorğuda cavabların dörddə üçündən çoxu qanunun qarşısını almağa yönəlmiş uğursuz cəhd çərçivəsində botlar tərəfindən yaradılıb.
Britaniyanın Səhiyyə və Sosial Qayğı Nazirliyi 118 756 cavabdan 90 835-ni saxta kimi müəyyənləşdirərək sorğunun hesabatından çıxarıb. Bununla da botların təqdim etdiyi mövqelər yekun qərarların qəbul edilməsi prosesində nəzərə alınmayıb.
Ekspertlər bunun Britaniyada mühüm səhiyyə siyasətinə müdaxilə etmək üçün süni intellektdən istifadənin ilk mütəşəkkil cəhdi hesab edildiyini bildiriblər. Edinburq Universitetindən doktor Nason Maani və Bath Universitetinin professoru Anna Gilmor botların arxasında duran məqsədin tam məlum olmadığını deyiblər.
Araşdırma göstərib ki, botlar tərəfindən yaradılan cavabların hamısı çoxseçimli variantlardan ibarət olub. Onlardan ikisi istisna olmaqla, bütün cavablar birdəfəlik elektron siqaretlərin satışına tətbiqi planlaşdırılan məhdudiyyətlərə qarşı çıxan eyni suala yönəlib.
Botların cavabları çıxarıldıqdan sonra etibarlı iştirakçıların 79,6 faizinin satış məhdudiyyətlərini dəstəklədiyi məlum olub. Bildirilib ki, saxta məlumatlar çıxarılmamışdan əvvəlki mənzərə bunun tam əksi olub.
Məqalədə bunun rəsmi ictimai səhiyyə siyasəti sorğusuna qarşı sənədləşdirilmiş ilk genişmiqyaslı avtomatlaşdırılmış müdaxilə nümunəsi olduğu vurğulanıb.
Tədqiqatçılar bot cavablarının miqyasının və ardıcıllığının tütün sənayesinin keçmiş manipulyasiya cəhdləri ilə uyğun gələn koordinasiyalı kampaniyaya işarə etdiyini qeyd ediblər.
Botların imkanları artdıqca demokratik proseslərin süni intellekt müdaxiləsindən qorunmasının getdikcə daha vacib olacağı barədə xəbərdarlıq edilib. Siqaret və Sağlamlıq üzrə Fəaliyyət təşkilatının sədr müavini Kerolayn Serni süni intellekt botlarının Səhiyyə Nazirliyinin sorğusunu saxta cavablarla doldurmaq üçün istifadə edilməsinə dair sübutların son dərəcə narahatedici olduğunu bildirib.
Serni ictimai sağlamlığa təsir edən qərarların manipulyasiya edilmiş rəqəmlərə deyil, etibarlı sübutlara və ekspert biliklərinə əsaslanmalı olduğunu vurğulayıb.
